Pay Defteri Tutmakla Yükümlü Olanlar
Pay defteri nedir ve kimler tutmak zorundadır? Kısaca PD diyeceğimiz bu defter, anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler ile kooperatifler tarafından tutulması zorunlu olan ticari defterlerden biridir. PD’de, ortaklara ilişkin bilgiler düzenli bir şekilde kayıt altına alınır.
🏢 Kimler PD Tutmakla Yükümlüdür?
Türk Ticaret Kanunu ve ikincil düzenlemelere göre, aşağıdaki ticaret şirketleri PD tutmakla yükümlüdür:
- Anonim şirketler
- Limited şirketler
- Sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler
- Kooperatifler
✍️ Anonim ve Limited Şirketlerde PD Kayıtları
Anonim ve limited şirketler tarafından tutulan PD’ye aşağıdaki bilgiler kaydedilir:
📌 Anonim Şirketlerde
- Pay sahibinin adı, soyadı veya unvanı
- İletişim bilgileri
- İntifa hakkı sahiplerinin kimlik ve iletişim bilgileri
- Payın nominal değeri
- Sahip olunan pay sayısı ve toplam değeri
- Payın tertibi (ilk, ikinci vb.)
- Payın edinme tarihi
- Deftere kayıt tarihi
- Payın senede bağlanıp bağlanmadığı ve türü
- Devir veya intifa hakkına ilişkin açıklamalar
📌 Limited Şirketlerde
- Ortakların adı ve adresi
- Ortakların sahip olduğu esas sermaye paylarının sayısı
- Pay devir ve geçiş bilgileri
- Payların itibari değeri
- Pay grupları
- Üzerindeki intifa ve rehin hakları ile hak sahiplerinin bilgileri
🔄 Defter Tutma Kuralları
- Her pay sahibi veya ortak için ayrı bir sayfa düzenlenir.
- Yeni pay sahibi veya devralan da yeni bir sayfaya
- Pay devri veya intifa hakkı tesisi ispat edilmeden deftere kayıt yapılamaz.
⚠️ PD Tutmamanın Cezası
- PD hiç tutulmazsa veya boş bırakılırsa:
👉 30.000 Türk Lirası – 365.000 Türk Lirası arası adli para cezası (2025 yılı için)
- PD açılış onayı yapılmadan kullanılırsa:
👉 70.920 Türk Lirası – 212.760 Türk Lirası arası idari para cezası
(2016 yılı rakamlarıdır; güncel tutar için mevzuat takip edilmelidir.)
📌 PD Tutmanın Önemi
PD, şirketin ortaklık yapısının takibi, pay devri işlemlerinin geçerlilik kazanması ve hukuki uyuşmazlıkların önüne geçilmesi açısından kritik öneme sahiptir.
Pay defteri nedir ve kimler tutmak zorundadır sorusu hakkında daha detaylı bilgi almak ve hizmetlerimizden yararlanmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz. 25 yılı aşan uzmanlık, bilgi birikimi ve tecrübemiz ile yanınızdayız. Ayrıca, dilerseniz Kurucumuz Dr. Soner Altaş‘ın Ticaret Hukuku alanındaki eserlerine göz atabilir veya Türkiye’nin ilk ve tek Şirketler Hukuku ile Organize Sanayi Bölgeleri Hukuku Bilgi Sistemi olan Tacirsoft Hukuk Bilgi Sistemi’ni yakından inceleyebilirsiniz.